Trong thực tế, không ít cặp vợ chồng sau khi ly thân đã chuyển đến sinh sống, làm việc tại địa phương khác. Khi phát sinh nhu cầu ly hôn, nhiều người băn khoăn: Có thể nộp đơn ly hôn ở tỉnh khác không? Ly hôn đơn phương có được nộp tại nơi tạm trú không? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết theo quy định pháp luật hiện hành.
Làm thủ tục ly hôn đơn phương ở nơi tạm trú được không?
Trước hết, cần xác định rằng ly hôn đơn phương là trường hợp một bên vợ hoặc chồng yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn theo quy định tại Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014.
Theo đó, để Tòa án chấp nhận giải quyết ly hôn đơn phương, cần đáp ứng các điều kiện:
– Hai bên không thể hòa giải tại Tòa án;
– Có căn cứ chứng minh hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ vợ chồng;
– Tình trạng hôn nhân trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được.
Trong trường hợp thực tế như đã nêu (ly thân, bị làm phiền, đe dọa…), đây có thể được xem là dấu hiệu cho thấy quan hệ hôn nhân đã rơi vào tình trạng trầm trọng. Tuy nhiên, để đảm bảo căn cứ pháp lý, người yêu cầu cần chuẩn bị thêm chứng cứ (tin nhắn, ghi âm, hình ảnh…) nếu có.
Về nơi nộp đơn ly hôn đơn phương: Theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, thẩm quyền giải quyết vụ án ly hôn đơn phương thuộc về Tòa án nơi bị đơn (người còn lại) cư trú hoặc làm việc.
Đồng thời, theo quy định sửa đổi tại khoản 2 Điều 1 Luật 85/2025/QH15, cơ quan có thẩm quyền hiện nay là Tòa án nhân dân khu vực.
Như vậy dù bạn đang sinh sống và đã đăng ký tạm trú tại một tỉnh khác, nhưng nếu vợ/chồng bạn đang cư trú hoặc làm việc tại một nơi khác, thì bạn vẫn phải nộp đơn ly hôn tại Tòa án nhân dân khu vực nơi vợ/chồng bạn cư trú hoặc làm việc, không được nộp tại nơi bạn đang tạm trú.
Tuy nhiên, cũng có trường hợp ngoại lệ như sau:
Theo khoản 1 Điều 40 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, bạn chỉ được quyền lựa chọn Tòa án nơi mình cư trú trong trường hợp:
– Không xác định được nơi cư trú, làm việc của vợ/chồng;
– Vợ/chồng đang ở nước ngoài hoặc không còn cư trú tại Việt Nam.
Ly hôn thuận tình khi vợ/chồng ở khác tỉnh có được không?
Khác với ly hôn đơn phương, ly hôn thuận tình là trường hợp hai vợ/chồng cùng đồng ý ly hôn và đã thỏa thuận được các vấn đề liên quan như:
– Chấm dứt quan hệ hôn nhân;
– Phân chia tài sản;
– Quyền nuôi con, cấp dưỡng;
– Nghĩa vụ tài chính chung.
Theo điểm h khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, trong trường hợp này:
Vợ/chồng có thể thỏa thuận lựa chọn Tòa án nơi cư trú hoặc làm việc của một trong hai bên để nộp đơn.
Đối với trường hợp nếu hai vợ chồng đang sinh sống ở hai tỉnh khác nhau thì:
– Hoàn toàn được phép ly hôn thuận tình;
– Có thể tự thỏa thuận nộp hồ sơ tại nơi cư trú hoặc làm việc của vợ hoặc chồng.
Ví dụ: Người chồng làm việc tại Bắc Giang và vợ hiện đang cư trú tại TP.HCM (có đăng ký tạm trú hoặc làm việc hợp pháp) và cả hai có hộ khẩu thường trú tại Đà Nẵng.
Khi đó, hai bên có thể lựa chọn nộp đơn tại:
– Bắc Giang (nơi chồng làm việc); hoặc
– Đà Nẵng (nơi thường trú chung);
– Hoặc nơi vợ có đăng ký cư trú/làm việc hợp pháp (nếu đủ điều kiện).
Kết luận:
– Ly hôn đơn phương: Phải nộp đơn tại Tòa án nơi bị đơn cư trú/làm việc, không được nộp tại nơi tạm trú của người yêu cầu (trừ trường hợp đặc biệt).
– Ly hôn thuận tình: Hai vợ chồng được quyền thỏa thuận lựa chọn Tòa án nơi cư trú hoặc làm việc của một trong hai bên, kể cả khi sống khác tỉnh.
Việc xác định đúng thẩm quyền Tòa án là yếu tố quan trọng giúp tránh việc hồ sơ bị trả lại hoặc kéo dài thời gian giải quyết.
Hỗ trợ tư vấn ly hôn và tranh chấp tài sản
Nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc xác định nơi nộp đơn ly hôn, chuẩn bị hồ sơ hoặc giải quyết các tranh chấp liên quan đến tài sản, quyền nuôi con…, việc tham khảo ý kiến luật sư là rất cần thiết.
Luật sư Trần Duy Huy với kinh nghiệm trong lĩnh vực hôn nhân gia đình sẵn sàng hỗ trợ, tư vấn giải pháp phù hợp nhằm bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.
Thông tin liên hệ:
- Hotline: 0369 151515
- Email: lienhe@luatsutranduyhuy.com
Liên hệ sớm sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian, chi phí và hạn chế rủi ro pháp lý trong quá trình giải quyết ly hôn.